2ด้านที่ 2 · แขนขวา
อากาศดี: ปอดไม่มีเครื่องกรอง สิ่งแวดล้อมต้องกรองให้
เราหายใจวันละหลายหมื่นครั้ง ทุกอย่างที่ลอยอยู่ในอากาศจึงผ่านเข้าปอดไปด้วย ทั้งฝุ่น ควัน และสารระเหย ปอดมีกลไกป้องกันอยู่บ้าง แต่ไม่ได้กรองได้ทุกอย่าง วิธีที่ได้ผลที่สุดคือลดสิ่งเหล่านี้ตั้งแต่ต้นทาง
ตัวการหลักที่พบบ่อย
- PM2.5 — ฝุ่นละเอียดจากการเผา ไอเสียรถ และควันไฟ เล็กพอจะเข้าไปถึงปอดส่วนลึก
- ควันในบ้าน — ควันบุหรี่ ควันธูป ยากันยุงแบบขด และควันจากการทอดผัดในครัวที่อากาศไม่ถ่ายเท
- สารระเหย — จากสีทาบ้าน กาว น้ำยาทำความสะอาดบางชนิด และสเปรย์กำจัดแมลง
- ห้องปิดทึบ — ห้องนอนปิดแอร์ทั้งคืนโดยไม่มีอากาศใหม่เข้า คาร์บอนไดออกไซด์จะสะสม ตื่นมาอาจรู้สึกมึนหรือไม่สดชื่น
ปอดไม่มีเครื่องกรอง สิ่งที่กรองได้จริงคือสิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา
1) เช็กค่าฝุ่นก่อนออกนอกบ้าน เช่น แอป Air4Thai · 2) วันที่ฝุ่นสูง ใช้หน้ากาก N95 และลดกิจกรรมกลางแจ้ง · 3) เปิดหน้าต่างระบายอากาศ ช่วงที่ค่าฝุ่นต่ำ · 4) เปิดพัดลมดูดอากาศหรือหน้าต่างตอนทำอาหาร · 5) ไม่เผาใบไม้และขยะ ทำปุ๋ยหมักแทน · 6) ห้องนอนติดเครื่องฟอกอากาศแบบ HEPA ถ้าอยู่ในพื้นที่ฝุ่นสูง
เรื่องที่มักเข้าใจผิด
ต้นไม้ในห้องช่วยฟอกอากาศได้มากแค่ไหน — ต้นไม้ช่วยให้บรรยากาศดีและผ่อนคลาย แต่ปริมาณที่วางในบ้านทั่วไปฟอกอากาศได้น้อยมากเมื่อเทียบกับการระบายอากาศ จึงไม่ควรใช้แทนการเปิดหน้าต่างหรือเครื่องกรอง
เมื่อไรควรพบแพทย์
ไอเรื้อรังเกิน 3 สัปดาห์ หายใจมีเสียงวี้ด เหนื่อยง่ายผิดปกติ หรือแน่นหน้าอก โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ เด็ก และผู้มีโรคปอดหรือโรคหัวใจ ควรพบแพทย์